Rubczyński, Witold (1864-1938), Philosoph

Rnbczyński Witold, Philosoph. * Lemberg (L’viv), 28. 5. 1864; † Hohensalza (Inowrocław, Polen), 18. 5. 1938. Sohn eines Notars; stud. 1882–86 Geschichte an der Univ. Krakau bei Smolka. 1886/87 und 1888/89 forschte er im Auftrag der Krakauer Akad. der Wiss. in röm. Archiven nach Polonica. 1887 Dr. phil. 1887/88 stud. er in Leipzig Phil. bei Wundt und Kunstgeschichte des Mittelalters bei Springer. Nach verschiedenen Reisen stud. R. 1891–94 an der Univ. Wien Jus, 1895 Dr. jur. 1895–98 war er Beamter in Rawa Ruska (Rava Ruśka), 1899–1910 in Lemberg, zuletzt als Rat bei der Gen.Finanzprokuratur. 1902 Priv.Doz. für Phil.Geschichte an der Univ. Lemberg. 1904–10 Mitgl., 1909/10 Vertreter des Vorsitzenden des Ausschusses der Philosoph. Ges. in Lemberg. 1909 ao.Prof., 1910 o. Prof. an der Univ. Krakau, 1932 emer., 1936 Hon.-Prof. 1911–17 Sekretär, 1921–38 Vorsitzender der Komm. der poln. Phil.Geschichte, 1920 korr. Mitgl. der Poln. Akad. der Wiss. 1921 Präs. der Krakauer Philosoph. Ges. R., der sich mit Metaphysik, Epistemol. und Methodol., Ästhetik und Phil.Geschichte beschäftigte, fand mit seinen philosoph. Theorien wenig Anklang, verfaßte aber einige bedeutende Arbeiten zur Geschichte der Phil. vom Mittelalter bis zur Gegenwart.

W.: Wielkopolska pod rządami synów Władysława Odonicza (Großpolen unter der Herrschaft der Söhne des Ladislaus Odonicz) (1239–79), in: Rocznik Filarecki 1, 1886, auch selbständig; Traktat o porządku istnień i umysłów i jego domniemany autor Vitellion (Traktat über die Ordnung des Daseins und des Gemüts und sein vermutlicher Verfasser Vitellion), in: Rozprawy AU. Wydział Historyczno-Filozoficzny 27, 1891; Stud. neoplatońskie (Neuplaton. Stud.), in: Przegląd Filozoficzny 3, 1900; John Ruskin 1, 1905; O filozoficznych poglądach S. Petrycego z Pilzna w jego„Przestrogach“ i „Przydatkach“. . . (Über die philosoph. Anschauungen von S. Petrycy aus Pilzno in „Warnungen“ und „Zusätzen“. . .), in: Rozprawy AU. Wydział Historyczno-Filozoficzny 52, 1909, selbständig 1908; Zarys etyki (Grundriß der Ethik), 1916, 2. Ausg.: Etyka (Ethik), 1936; Łowiczanina Rozmowy pretendentów do nieśmiertelności jako zabytek platonizującego naturalizmu z początków XVI wieku (Adami de Bochín seu Lovic . . . Dialogus de quatuor statuum, ob assequendam immortalitatem contentione, als ein Denkmal des platonisierenden Naturalismus am Beginn des 16. Jh.), in: Wydawnictwo AU w Krakowie. Archiwum Komisyi do Badania Historyi Filozofii w Polsce 1, 1917; Filozofia życia duchowego . . . (Phil. des Geisteslebens . . .), 1925; Zagadnienie rzeczywistošci (Das Problem der Wirklichkeit), 1927; Problem kształtowania charakteru (Das Problem der Charakterbildung), 1938; etc. Hrsg.: Mathaei de Cracovia rationale operum divinorum (Theodicea), in: PAU. Archiwum Komisji do Badania Historii Filozofii w Polsce 3, 1930. Mitred.: Ruch Filozoficzny, 1911 ff.
L.: Ruch Filozoficzny 14, 1938, S. 169; M. Heitzman, W. R. (1864–1938), in: Przegląd Filozoficzny 42, 1939, 2, S. 116 ff.; Enc. Fil.; W. Ilustr. Enc. Gutenberga; Ilustrowana Enc. Trzaski 4, 1930; W. R., Wspomnienia pośmiertne, bearb. von R. Dyboski et al., 1938; Przemówienia wygłoszone na akad. ku czci śp. prof. W. R. . . ., 1939; W. Tatarkiewicz, Historia filozofii 1–3,Neuaufl. 1959, s. Reg.; Filozofia w Polsce. Słownik pisarzy, red. von B. Baczko et al., 1971.
(W. Bieńkowski)  
PUBLIKATION: ÖBL 1815-1950, Bd. 9 (Lfg. 44, 1987), S. 307
<=  S. 1 =>
<=  S. 1 =>